Balladyna | inne lektury | kontakt | reklama | studia
streszczenieopracowaniebohaterowieżycie i twórczość autoratest   
Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Balladyna

„Balladyna” streszczenie szczegółowe

© - artykuł chroniony prawem autorskim autor: Ewa Petniak

List dedykacyjny
W liście dedykacyjnym z lipca 1839 roku Słowacki poświęca Balladynę swojemu przyjacielowi – Zygmuntowi Krasińskiemu. Tłumaczy w nim koncepcję utworu, nawiązując okazyjnie do starożytnego poety Homera. Opowiastką o dawnym liryku wyjaśnia prywatne obawy, co do odbioru dramatu przez krytykę, obecne i przyszłe pokolenia.


Słowacki adresuje wstęp w formie listu do przyjaciela – poety Zygmunta Krasińskiego. Zwraca się do niego „Kochany Poeto Ruin”. Czyni to w związku z dziełem, które ów napisał Krasiński. Akcja Irydiona toczy się w starożytnym Rzymie, a w Epilogu, rozgrywającym się współcześnie (XIX w.), przenosi się do rzymskich ruin.

Wstęp Słowacki rozpoczyna krótką przypowiastką o Homerze. Stary i ślepy harfiarz przyszedł nad brzegi Morza Egejskiego. Usłyszawszy szum i huk fal morskich, sądził, że to zgiełk ludzi, którzy przyszli posłuchać pieśni rycerskich. Wsparł się na harfie i począł śpiewać „pustemu morza brzegowi”, a gdy skończył zadziwił się, że nikt go nie oklaskuje. Rzucił harfę w toń morską, ale po chwili fale mu ją zwróciły. „I odszedł od harfy swojej smutny Greczyn nie wiedząc, że najpiękniejszy rapsod (pieśń) nie w sercach ludzi, ale w głębi fal Egejskiego Morza utonął.”

Ta opowiastka ma zastąpić przemowę do Balladyny. Słowacki domyślał się, że jego dramat może być niezrozumiany i przypominać Homerową harfę rzuconą na morskie głębiny, a on sam byłby podobny harfiarzowi.

Autor Balladyny nawiązuje do włoskiego poety Lodovico Ariosto – twórcy epopei Orland Szalony, w której stale uwidaczniają się zmiany nastroju towarzyszącego prezentowanym zdarzeniom. Nuta powagi miesza się z efektami komicznymi. Podobnie miało być w Balladynie. Poeta twierdzi, że skonstruował dramat z „ariostycznym uśmiechem”, czyli taki, w którym wszystko będzie „na opak”. Patos będzie mieszał się z ironią, bohaterowie staną się ofiarami swoich idei, do tego „dołączą” sylfy (duszki) i świat już nijak będzie się miał do rzeczywistości, będzie za to tworem poetyckiej fantazji, z domieszką karykatury.


Słowacki tłumaczy Krasińskiemu, że jego dzieło nie „portretuje” wydarzeń współczesnych, ani nie przybiera „maski”, jest swoistą „grą” z legendarną przeszłością, moralnością, historią, tradycją, fantastyką, „grą” z konwencjami literackimi. Nawiązując do podróży przyjaciela (Krasińskiego) na Sycylię (w okolice wulkanicznego szczytu Etny), wspomniał swoją podróż, gdy wracał przez Morze Śródziemne okrętem z Grecji i Egiptu do Włoch. Tęsknił wówczas za Polską i wpatrywał się w odległy wulkaniczny szczyt. Sugeruje Krasińskiemu, by w morskiej „powietrznej ciszy” nasłuchiwał echa hymnu do Najświętszej Marii Panny. Ów hymn śpiewali podczas żeglugi Słowackiego księża. Napomina poetę, by pamiętał o nim, a kończąc list dodaje: „Wszak darem jest Boga, że my umiemy myślą latać do siebie w odwiedziny.”

Słowacki poświęca Balladynę na pamiątkę autorowi Irydiona.
List wieńczy data: „Paryż, d. 9 lipca 1839 r.” (czas wydania utworu)


Akt I
Bogaty panicz zjawia się w chacie Pustelnika, by zasięgnąć rady dotyczącej swego ożenku. Mędrzec sugeruje mu, by nie brał panny z bogatego rodu, ale prostą wiejska dziewczynę. Opowiada o swojej detronizacji i przedstawia się jako były władca – Popiel III – posiadacz cudownej korony Lecha. Nawiedza go również Filon – poszukiwacz ideału kobiety.
Nad wodami Gopła budzi się nimfa wodna – Goplana i zwierza się dwóm diablikom: Chochlikowi i Skierce z miłości do człowieka – Grabca. Amant Goplany nie stroni od alkoholu i dobrego jadła, a ponadto podkochuje się w jednej z córek Wdowy – Balladynie i ani myśli o związku z „królową fali”. Goplana obmyśla podstępny plan zatrzymania niefrasobliwego młodzieńca i wysyła sylfy, by „pokrzyżowały” plany kilku osobom. W ten sposób Kirkor, ze złamanym w powozie kołem, trafia do domostwa ubogiej matki. Tutaj poznaje dwie piękności – Alinę i Balladynę, a diabelskie duszki sprawiają, że zakochuje się w obu. Nie wie, jak rozstrzygnąć sercowy dylemat. Wdowa, za podszeptem Skierki, „wpada” na pomysł zorganizowania „konkursu” zbierania leśnych owoców – malin. Dziewczyna, która szybciej napełni dzban, zostanie żoną panicza. „Zawody” mają odbyć się rankiem następnego dnia.


strona:    1    2    3    4    5    6    7    8    9    10    11    12    13    14  




Baza studiów
Kim chcesz zostać?

Szybki test:

Popiel IV to:
a) wnuk Pustelnika
b) syn Pustelnika
c) ojciec Pustelnika
d) brat Pustelnika
Rozwiązanie

Ojciec Grabca był:
a) szynkarzem
b) muzykiem
c) golarzem
d) piekarzem
Rozwiązanie

Fon Kostryn był:
a) giermkiem Kostryna
b) dowódcą warty zamkowej
c) administratorem zamku
d) dowódcą wojsk Kostryna
Rozwiązanie

Więcej pytań

Zobacz inne artykuły:

StreszczeniaOpracowanie
„Balladyna” streszczenie szczegółowe
Streszczenie „Balladyny” w pigułce
Geneza „Balladyny”
Czas i miejsce akcji w „Balladynie”
Baśniowość, ludowość i historia w „Balladynie” Słowackiego
Problematyka władzy w „Balladynie”
Biografia Juliusza Słowackiego
„Balladyna” jako antybaśń i antydramat
Konflikty moralne w „Balladynie”
„Balladyna” jako dramat romantyczny – kompozycja i struktura
Styl „Balladyny”
Melodyjność i plastyczność „Balladyny”
Symbolika „Balladyny”
Fantastyka w „Balladynie”
Groteska w „Balladynie”
Plan wydarzeń „Balladyny”
Motywy literackie w „Balladynie”
„Szekspiryzm” w „Balladynie” Juliusza Słowackiego
Najważniejsze inscenizacje „Balladyny”
Nawiązania do „Balladyny”
Kalendarium twórczości Słowackiego
Opinie i komentarze o „Balladynie”
Najważniejsze cytaty „Balladyny”
Bibliografia




Bohaterowie
„Balladyna” – charakterystyka tytułowej postaci
Alina i Balladyna – charakterystyka porównawcza
Charakterystyka postaci fantastycznych – Goplana, Skierka i Chochlik
Charakterystyka pozostałych bohaterów





Tagi: